Układ określa sposób zaspokojenia objętych nim wierzycieli. Może przewidywać różne instrumenty, lecz nie daje dowolności pomijania zabezpieczeń, grup i ustawowych ograniczeń. Warunki trzeba oprzeć na przepływach oraz porównaniu sytuacji poszczególnych wierzycieli. Przyjęcie propozycji, zatwierdzenie i wykonanie układu są osobnymi etapami.
Co można zaproponować wierzycielom w układzie?
Art. 156 PR wymienia m.in. odroczenie, raty, zmniejszenie wysokości, konwersję wierzytelności na udziały lub akcje oraz zmiany zabezpieczeń. Nie każdy instrument pasuje do każdego długu i podmiotu. ZUS, wierzytelności pracownicze i wierzyciele zabezpieczeni podlegają szczególnym zasadom. Propozycja powinna wskazywać kwoty, terminy, warunki i źródła spłaty. Procent redukcji nie jest ani standardem rynkowym gwarantowanym przez ustawę, ani obietnicą wyniku BTLA.
Czy wszystkim wierzycielom trzeba zaproponować identyczne raty?
Ustawa dopuszcza grupy obejmujące kategorie interesów na podstawie obiektywnych i uzasadnionych kryteriów, a w niektórych przypadkach wymaga ich wyodrębnienia. Należy respektować zasady równego traktowania i szczególne prawa. Podział nie powinien służyć sztucznemu uzyskaniu większości. Kwota długu, zabezpieczenie, charakter wierzytelności i pozycja w alternatywie mogą wpływać na analizę, lecz uzasadnienie każdej grupy powinno być przejrzyste dla uczestników.
Czy po zatwierdzeniu układu firma może zapomnieć o nadzorze i dokumentach?
Nie. Potrzebne jest terminowe wykonywanie rat i obowiązków oraz monitorowanie nowych zobowiązań. Należy sprawdzić rolę nadzorcy wykonania układu i ustawowe sprawozdania. Trwałe odchylenia wymagają reakcji, a nie jednostronnego przeniesienia terminów. Układ nie jest nową pulą pieniędzy; koszty działalności i spłaty muszą być finansowane z rzeczywistych źródeł. Przy istotnej zmianie sytuacji analizuje się właściwy tryb zmiany albo konsekwencje niewykonywania.
Przykład modelowy i wniosek dla firmy
Przykład: propozycje przewidują inne harmonogramy dla wierzyciela publicznego i dostawców. Ich prawidłowość zależy od podstawy należności i ustawowych reguł, a nie od swobodnej decyzji dłużnika, kogo woli spłacić. Trzeba wykazać wykonalność całości i przestrzegać praw wierzycieli. Jedna korzystna ugoda z bankiem nie zatwierdza automatycznie całego układu.
Co przygotować do decyzji?
- Zdefiniuj zakres wierzytelności i datę graniczną.
- Sprawdź grupy, większości i ustawowe ograniczenia.
- Przygotuj kontrolę wykonania po prawomocnym zatwierdzeniu.
Powiązane tematy
- Głosowanie nad układem — większość wierzycieli, grupy i sprzeciw
- Długi ZUS w restrukturyzacji firmy — raty, odsetki i bieżące składki
- Zmiana zatwierdzonego układu — kiedy firma może zmienić raty?
BTLA Restrukturyzacje — oferta i zakres współpracy.
Porozmawiaj o sytuacji przedsiębiorstwa
Osoba prowadząca temat: Grzegorz Streckbein — doradca restrukturyzacyjny i adwokat. Opisz rodzaj działalności, najbliższy termin i główny problem. Skontaktuj się z Grzegorzem w BTLA.
Podstawa prawna i źródła
art. 150–168 i 171–179 PR. Skróty: PR — Prawo restrukturyzacyjne, PU — Prawo upadłościowe, KSH — Kodeks spółek handlowych, KC — Kodeks cywilny.
- Prawo restrukturyzacyjne — Dz.U. 2026 poz. 533, tekst ujednolicony
- Nowelizacja z 25 lipca 2025 r. — w tym art. 4, przepisy przejściowe
- Prawo upadłościowe — Dz.U. 2026 poz. 913, tekst ujednolicony
Stan informacji: 2 listopada 2026 r. W sprawach objętych zmianą z 2025 r. należy ustalić właściwe przepisy przejściowe. Materiał ogólny; wybór działania wymaga oceny dokumentów konkretnego przedsiębiorstwa.
