Limit pięciokrotności wynagrodzenia w estońskim CIT: jak go liczyć?

Jakie wypłaty obejmuje wyłączenie?

Art. 28m ust. 4 pkt 1 ustawy o CIT obejmuje wynagrodzenia z tytułów wymienionych w art. 12 ust. 1 oraz art. 13 pkt 7, 8 i 9 ustawy o PIT, a także zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego wypłacone osobie fizycznej. Chodzi m.in. o przychody pracownicze, wynagrodzenie członka zarządu, określone umowy zlecenia i o dzieło oraz kontrakty menedżerskie. Istotna jest kwalifikacja podatkowa przychodu, nie sama nazwa dokumentu.

Faktura wystawiona przez działalność gospodarczą wspólnika nie wchodzi do tego katalogu wyłącznie dlatego, że opisano ją jako „wynagrodzenie za usługi”. Podobnie czynsz najmu nie otrzymuje limitu wynagrodzeniowego. Dobór tytułu i dokumentów omawiamy osobno: etat, zarząd i umowy wspólnika.

Krok 1: ustal miesiąc faktycznej wypłaty

Punktem odniesienia jest miesiąc, w którym dokonano wypłat danej osobie. Wynagrodzenie za wrzesień przekazane w październiku analizuje się w październikowej sumie. Nie należy przenosić go do września tylko dlatego, że w księgach koszt ujęto za ten okres. Jeśli w jednym miesiącu wypłacono wynagrodzenie podstawowe i zaległą premię, trzeba zbadać ich łączną kwotę.

Do zestawienia przyjmuj właściwe kwoty brutto, z uwzględnieniem kwalifikowanych elementów przychodu. Kwota przelewu po potrąceniu PIT i składek nie oddaje całego wynagrodzenia. Nie jest też prawidłowe automatyczne utożsamienie wynagrodzenia z pełnym kosztem pracodawcy, obejmującym finansowane przez niego składki.

Krok 2: oblicz średnią wypłat w spółce

Średnie miesięczne wynagrodzenie wypłacane przez spółkę ustala się za miesiąc poprzedzający miesiąc wypłat badanej osoby. Należy objąć zestawieniem wynagrodzenia ze wszystkich wskazanych ustawowo tytułów, a nie wyłącznie pensje pracowników bez udziałów. Wynagrodzenie wspólnika lub zarządu nie znika z podstawy dlatego, że właśnie jego wypłata jest przedmiotem kontroli.

W prostym zestawieniu, w którym każda z uwzględnianych osób otrzymała jedno wynagrodzenie, średnia jest ilorazem sumy tych wypłat i liczby osób. Przy kilku tytułach jednej osoby, niepełnych okresach, niepełnym wymiarze pracy lub nietypowej strukturze wypłat trzeba prawidłowo ustalić także mianownik. Nie należy bez odrębnego uzasadnienia zastępować osób liczbą umów albo stosować przeliczenia na pełne etaty właściwego dla innego przepisu.

Ważne rozróżnienie: przy obliczaniu średniej spółki przepis odsyła do wskazanych wynagrodzeń. Zasiłki wymienia natomiast w sumie świadczeń badanej osoby. Nie należy mechanicznie dodawać wszystkich zasiłków do podstawy średniej wynagrodzeń spółki.

Krok 3: wybierz właściwy wskaźnik GUS

Drugi pułap to pięciokrotność przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw. Art. 28c pkt 2a ustawy o CIT definiuje je jako wynagrodzenie włącznie z wypłatami z zysku, w trzecim kwartale roku kalendarzowego poprzedzającego pierwszy dzień roku podatkowego, ogłaszane przez Prezesa GUS w Monitorze Polskim.

To inna podstawa niż średnia spółki. Dla spółki z rokiem podatkowym zgodnym z kalendarzowym w 2026 r. właściwy jest wskazany wskaźnik za III kwartał 2025 r. Nie pobiera się zamiast niego najnowszego miesięcznego komunikatu GUS, średniej krajowej za cały rok ani przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej. Przy innym roku podatkowym trzeba odnieść się do jego pierwszego dnia.

Krok 4: porównaj dwa pułapy i zsumuj wypłaty osoby

Limit wyłączenia = niższa z wartości: 5 × średnia spółki z poprzedniego miesiąca albo 5 × właściwy wskaźnik GUS. Z tak ustalonym limitem porównuje się sumę kwalifikowanych wynagrodzeń i zasiłków wypłaconych badanej osobie przez spółkę w danym miesiącu. Nie przysługuje osobny limit na etat, powołanie i premię.

Przykład rachunkowy, z kwotami wyłącznie ilustracyjnymi: średnia spółki z poprzedniego miesiąca wynosi 6200 zł, a przyjęty na potrzeby przykładu wskaźnik GUS 9000 zł. Pułapy to 31 000 zł i 45 000 zł, więc wyłączenie obejmuje maksymalnie 31 000 zł. Wspólnik otrzymuje w miesiącu 22 000 zł z etatu, 8000 zł za pełnienie funkcji w zarządzie i 4000 zł premii pracowniczej. Suma wynosi 34 000 zł, a 3000 zł przekracza limit. Wartość 9000 zł nie jest podaną tu stawką GUS na 2026 r.

Co zrobić z nadwyżką i nietypowym miesiącem?

Nadwyżka nie korzysta z wyłączenia wynagrodzeniowego. Przy rozliczaniu świadczenia na rzecz wspólnika lub podmiotu powiązanego trzeba ocenić ją w ramach przepisów o ukrytych zyskach. Ryczałt z tego tytułu jest płatny zasadniczo do 20. dnia następnego miesiąca, a nie dopiero przy rocznej dywidendzie. Odrębne pozostaje rozliczenie PIT odbiorcy wypłaty; wyjaśniamy je w tekście ukryte zyski a PIT wspólnika.

Przy braku wypłat w poprzednim miesiącu, korektach lub niestandardowej strukturze wynagrodzeń nie należy samodzielnie zastępować brakującej podstawy pułapem GUS. Wyjaśnienie sposobu obliczenia powinno poprzedzać wypłatę. W zwykłym miesiącu wystarczy czytelne zestawienie: okres, osoby, tytuły, wypłaty brutto, obliczona średnia, komunikat GUS, limit i ewentualna nadwyżka.

Chcesz sprawdzić kalkulację w swojej spółce? Przygotuj listy wypłat z dwóch kolejnych miesięcy i umowy lub uchwały. BTLA pomaga rozliczać estoński CIT, w tym wynagrodzenia i świadczenia dla podmiotów powiązanych.

Źródła: ustawa o CIT, art. 28c pkt 2a, art. 28m ust. 4 pkt 1 i art. 28t; ustawa o PIT, art. 12 i 13. Przegląd merytoryczny: 15 października 2026 r.