btla logotyp grupa

Smart kontrakty a prawo – kto ponosi odpowiedzialność za błędy?

 

Smart kontrakty, czyli automatyczne umowy zawierane i realizowane w środowisku blockchain, są filarem wielu projektów kryptowalutowych i DeFi. Choć technologia pozwala na bezpieczne i samowykonujące się transakcje, rodzi również poważne pytania o odpowiedzialność prawną twórców, operatorów i użytkowników tych rozwiązań. W polskim i unijnym systemie prawnym brak jest dedykowanych przepisów – dlatego odpowiedzialność opiera się na zasadach ogólnych.

Czym jest smart kontrakt?

Smart kontrakt to kod komputerowy zapisany na blockchainie, który automatycznie wykonuje zaprogramowaną akcję po spełnieniu warunków – np. przesyła token, odblokowuje dostęp, wykonuje przelew. Może to być prosta wymiana, ale również rozbudowane mechanizmy DAO, stakingu czy NFT.

Odpowiedzialność twórcy kontraktu

Jeśli błąd w kodzie powoduje stratę środków użytkownika, w określonych przypadkach można pociągnąć autora smart kontraktu do odpowiedzialności cywilnej – za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny, błąd programistyczny lub nienależyte wykonanie zobowiązania. W grę wchodzi również odpowiedzialność karna przy zamiarze oszustwa lub wprowadzenia w błąd.

Smart kontrakt a umowa cywilnoprawna

W wielu przypadkach smart kontrakt stanowi formę zawarcia umowy – choć bez tradycyjnych środków wyrazu. Umowa może jednak zostać uznana za skuteczną, jeśli strony miały wspólną wolę zawarcia transakcji. Spory mogą jednak dotyczyć treści kontraktu, błędów, braku możliwości odstąpienia, a także… braku organu rozstrzygającego.

Zabezpieczenie interesów projektów

Projekty blockchain powinny stosować praktyki minimalizujące ryzyko prawne:

  • audyty kodu przed wdrożeniem smart kontraktów
  • regulaminy użytkowania platformy
  • ostrzeżenia o ryzykach i ograniczenia odpowiedzialności
  • tryb rozstrzygania sporów i jurysdykcja

Wsparcie BTLA

Tworzymy i audytujemy umowy prawne towarzyszące smart kontraktom. Ocenimy ryzyko odpowiedzialności, przygotujemy dokumentację użytkową i zadbamy o to, aby technologia w tym rozliczanie kryptowalut nie przekraczała granic prawa.

Adwokat Rafał Drzewiecki

Autor:

Rafał Drzewiecki

Adwokat, Mediator, Doradca sukcesyjny

Specjalizuje się w świadczeniu pomocy prawnej dla osób fizycznych. Dużą wagę przywiązuje do prób polubownego rozwiązania sporu, także w sprawach karnych. Realizuje się zawodowo w prawie karnym, ponieważ aplikację adwokacką odbywał u adwokata specjalizującego w tej właśnie dziedzinie. Szczególnie interesuje się tematyką postpenitencjarną: systemem dozoru elektronicznego, przerwy w odbywaniu kary, warunkowego przedterminowego zwolnienia.

Skontaktuj się ze specjalistą